فیلم آموزشی درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

کتاب درسنامه اطفال دارای فیلم آموزشی می باشد که زمان این فیلم ۲۳ ساعت و ۵۹ دقیقه است که در اختیار داوطلبین عزیز قرار می گیرد که در هنگام خرید می توانند گزینه مورد نظر را انتخاب کرده و کتاب درسنامه اطفال آزمون دستیاری را به همراه فیلم آموزشی خریداری کنند.

بخشی از درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

تغذیه با شیر مادر:

• تنها منبع غذایی در ۶ ماه اول زندگی و مصرف آن حداقل تا یکسالگی و تا زمانی که به آن تمایل وجود دارد توصیه می‌شود.
• دو روز اول شیردهی و شاید ساعت اول زندگی مشخص کننده موفقیت در تغذیه با شیر مادر است.

فواید شیر مادر در درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

کاهش میزان بروز و شدت اسهال، بیماری‌‌های تنفسی، اوتیت مدیا، باکتریمی، مننژیت باکتریال، NEC.

کاهش احتمال آسم, چاقی, دیابت تیپ ۲ (در شکل ۲۷- ۳ دیابت تیپ یک هم ذکر شده است/ جدید), عفونتهای تنفسی و گوش و SIDS.

اثرات بلندمدتی روی تکامل عصبی (IQ) در شیرخواران پره ترم.

فواید در مادر ¬ کاهش خونریزی بعد از زایمان، جمع شدن سریع تر رحم، آمنوره طولانی تر، کاهش افسردگی بعد از زایمان، کاهش هیپرتانسیون، هیپرلیپیدمی، بیماری قلبی عروقی و دیابت تیپ ۲ در مادران و کاهش خطر کانسر تخمدان و پستان.

نشانه‌های کفایت شیر مادر:

در درسنامه اطفال آزمون دستیاری در مورد نشانه های کفایت شیر مادر مطالب زیر آورده شده است:

• وزن گیری مناسب، عینی ترین نشانه (کاهش وزن کلی بعد از تولد نباید بیش از ۷% باشد، نوزاد باید در روز دهم به وزن تولد برگردد)
• ادرار بی‌رنگ روزانه ۸-۶ نوبت
• مدفوع حداقل چهار نوبت روزانه
• ویزیت‌‌های پیگیری در روزهای ۵-۳ تولد و ۲ هفتگی لازم است
• تعداد دفعات شیرخوردن طی هفته‌‌های اول ۱۲-۸ نوبت روزانه است.
• در نوزادان تغذیه شده با شیر مادر، ایکتر نسبت به کودکان تغذیه شده با شیرخشک بیشتر است.
• زردی ناشی از تغذیه با شیرمادر (Breast feeding): طی هفته اول تولد ایجاد می‌شود. به علت عدم دریافت شیرکافی و با وزن گیری نامناسب نوزاد همراه است.( مادر نتوانسته خوب به نوزاد شیر بدهد).
• زردی ناشی از شیرمادر (Breast milk): به علت وجود عوامل ناشناخته در شیرمادر که جذب روده ای بیلی روبین را تشدید می‌کند، می‌تواند طول بکشد و با رد سایر علل (عفونت، همولیز، آترزی، مجاری صفراوی و ...) تشخیص گذاشته می‌شود. بعد از هفته اول-

مکمل ویتامین د توصیه شده: ۴۰۰ واحد روزانه برای شیرمادرخواران- شروع طی چند روز اول تولد.

مشکلات شایع تغذیه با شیر مادر در فصل تغذیه در کودکان درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

• احتقان یا engorgement پستان: تراکم شیر در پستان باعث ایجاد درد می‌شود. معمولاً در روزهای اول تولد است. با علائم سیستمیک همراه نیست، درمان: کمپرس گرم یا سرد روی پستان قبل از شیردهی و دوشیدن شیر.
• ماستیت: درد پستان همراه با علائم سیستمیک مثل تب و لرز و احساس کسالت ولی توده ای در معاینه لمس نمی‌شود. درمان: تخلیه مکرر و کامل پستان و تجویز AB، ادامه شیردهی.
• آبسه پستانی: علائم ماستیت + لمس توده یا آبسه در معاینه درمان: درناژ و انسیزیون + AB + تخلیه منظم پستان، ادامه شیردهی از پستان سالم، در صورت راحتی مادر شیردهی از سمت درگیر هم می‌تواند ادامه یابد.
• شقاق یا ترک خوردگی پستان: باید نحوه شیردهی را اصلاح کند، شیردهی در دوره‌‌های کوتاه تر، شروع با پستان سالم، خشک شدن نوک پستان در هوا، کرم لانولین بعد از شیردهی، باقی گذاشتن قطره‌ای شیر روی نوک پستان بعد از شیردهی.

کنتراندیکاسیون‌های شیردهی در درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

• سل (فعال) ⟵ شیر دوشیده شده را می‌توان داد. پس از دو هفته درمان مناسب می‌توان شیردهی کرد.
• واریسلا ⟵ شیر دوشیده شده را می‌توان داد.
• انفلوانزا H1N1 ⟵ شیر دوشیده شده را می‌توان داد.HIV ⟵ در کشورهای پیشرفته و صنعتی شیر دهی ممنوع است. در کشورهای در حال توسعه فواید شیرمادر برای کودک نیاز است و همراه درمان ضد ویروسی به مدت ۶ ماه می‌توان شیردهی کرد.
• هرپس ¬ اگر ضایعات فعال روی پستان باشد کنتراندیکاسیون شیردهی است. شیر دوشیده شده را میتواند بدهد.
• گالاکتوزمی – PKU در نوزاد
• مصرف PCP، کوکائین، آمفتامین توسط مادر
• مصرف الکل در مادر (به کمتر از mg/kg5/۰ محدود شود)
• مواد حاوی رادیواکتیو (شیر قبل مواجهه با این مواد برای تغذیه کودک دوشیده و نگهداری شود، حین درمان شیر دوشیده دور ریخته می‌شود. حدود ۱۴-۲ روز در شیر باقی می‌مانند)
• مواد ضد سرطان و مهارکننده سیستم ایمنی
• داروهای خاص: ضد تیروئید، لیتیوم، آنتی متابولیک
• مصرف متادون منعی برای شیردهی نیست.
• مادران مبتلا به کووید-۱۹: اطلاعات محدود است ولی مادر با شستن دستها و پوشیدن ماسک میتواند شیردهی کند.

مبحث شیرخشک از درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

• شیرخشک‌‌های برپایه شیرگاو شایع ترین‌ها هستند.
• شیر خشک‌‌های بر پایه سویا می‌تواند در کودکان حساس به شیرگاو بکار برود (هرچند برخی کودکان که به شیرگاو آلرژی دارند به شیر سویا هم حساسیت دارند)
• ترکیبات هیپوآلرژن (HA) در کودکان حساس به پروتئین شیرگاو و سویا ( بیشتر برای پروفیلاکسی در کودکانی که سابقه خانوادگی آلرژی دارند استفاده می‌شود)
• شیرخشک‌‌های خاص برای نوزادان پره ترم و با وزن کم وجود دارد (پیشوند = پره)
• هر یک اونس شیرخشک (cc30) حدوداً kcal۲۰ انرژی دارد.
• شیرخشک‌‌های لاکتوزفری هم داریم (LF).
• شیرخشک‌‌های با پروتئین‌‌های خیلی شکسته شده و هیدرولیز شده برای درمان حساسیت پروتئین گاوی استفاده می‌شود (شیرخشک پپتی).
• شیرمادر پروتئین، آهن، ویتامین D کمتری نسبت به شیرخشک دارد.
• شیرخوارانی که با شیرخشک تغذیه می‌شوند در معرض چاقی بیشتری هستند.

در درسنامه اطفال آزمون دستیاری در مورد غذای کمکی می خوانیم:

• شروع از سن ۶ ماهگی
• جهت تشخیص حساسیت به مواد غذایی، بین هر ماده جدید غذایی باید حدوداً ۷- ۵ روز فاصله داده شود.
• شروع آبمیوه از سن ۱۲ ماهگی باشد.
• آبمیوه باید ۱۰۰% طبیعی و بدون شیرین کننده اضافی باشد و با فنجان داده شود و به ۴ اونس (حدود ۱۲۰ سی‌سی) در روز محدود شود (از سن یک تا ۳ سالگی)
• مصرف آب میوه برای کودکان ۷ تا ۱۸ ساله باید به ۶ تا ۸ اونس (حدود ۱۸۰ تا ۲۴۰ سی سی) در روز محدود شود.
• عوارض دادن آبمیوه زیاد: کاهش اشتها به سایر غذاها, راش پوشک, اسهال, افزایش وزن.
• در کودکان کمتر از ۲ سال نباید هیچ قند اضافه ای داده شود.
• در درسنامه اطفال آزمون دستیاری موسسه نوآوران دانش آمده است: مصرف مواد جامد قبل ۴ ماهگی با افزایش وزن و چاقی همراه است.
• شیرخواران سالم به اب اضافی نیاز ندارند. با شروع غذای کمکی میتوان اب را به رژیم غذایی اضافه کرد.
• در ۶-۴ ماهگی جداکردن فعالانه زمان خواب از زمان تغذیه توصیه می‌شود
• از دادن تمام غذاهایی که با خطر آسپیراسیون و انسداد راه‌‌های هوایی همراه است تا سن ۴ سالگی یا بالاتر اجتناب شود.
• عسل به علت خطر بوتولیسم قبل از ۱ سالگی داده نشود.
• مواد غذایی آلرژی زا مثل ماهی، بادام زمینی، آجیل، لبنیات و تخم مرغ قبلاً زیر یکسال توصیه نمی‌شد ولی اخیراً گفته شده مواجهه زودهنگام ممکن است در پیشگیری از آلرژی غذایی کمک کند.
• کودکان مبتلا به اگزما ممکن است در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به آلرژی به بادام زمینی باشند. این شیرخواران باید حدود ۴ تا ۶ ماهگی با محصولات حاوی بادام زمینی آشنا شوند تا از حساسیت به بادام زمینی در آینده جلوگیری شود. اگر شیرخوار اگزما خفیف داشته باشد، می‌توان بادام زمینی را در خانه (بعد از سایر غذاهای کمکی) شروع کرد. اگر بیمار اگزمای شدید داشته باشد، قبل از شروع بادام زمینی تست حساسیت اندیکاسیون دارد و شروع بادام زمینی باید در مطب پزشک باشد. در شیرخواران بدون اگزما یا سایر آلرژی‌‌های غذایی، که در معرض افزایش خطر ابتلا به آلرژی نیستند، میتوان پس از شروع و تحمل چند غذای جامد بدون علائم آلرژی، آزادانه شروع به مصرف محصولات حاوی بادام زمینی و سایر غذاهای بسیار آلرژی زا کرد.
• تمیز کردن لثه‌‌های شیرخوار با یک دستمال مرطوب اولین قدم در رعایت بهداشت دهان و دندان است.
• شیرگاو نباید زیر یکسال داده شود، در سن یک تا دو سالگی شیر کامل یا کم چرب (۲%) توصیه می‌شود ( چون تا دو سالگی کودک بیشترین رشد مغزی را دارد) . بالاتر از ۲ سالگی شیر بدون چربی یا شیر ۱% توصیه می‌شود.
• مصرف شیر بیش از حد در نوپایان (بیش از ۲۴ اونس در روز) خطر فقر آهن دارد.
• مصرف شیر توصیه شده در درسنامه اطفال آزمون دستیاری: حداکثر ۲۴ اونس (۷۲۰ سی سی) برای سن یک سال و حداکثر ۱۶ اونس (۴۸۰ سی سی) برای ۲ تا ۲۰ سال.
• یک کودک باید سه وعده غذا در روز و ۲ وعده سالم میان وعده مصرف کند.
• در پایان سال اول کودکان باید از غذای خانواده تغذیه شوند.
• دریافت چربی بعد از ۲ سالگی به ۳۰% کاهش یابد ولی کمتر از ۲۰% کالری دریافتی روزانه نشود.
• نمک توصیه شده از ۲۳۰۰-۱۹۰۰ میلی گرم در روز بر اساس سن متغیر است.
• برای تمام شیرخواران و کودکان باید حداقل ۴۰۰ واحد بین المللی ویتامین D در روز, طی چند روز اول تولد شروع شود.
• AAP توصیه می‌کند تا زمانی که غذاهای حاوی آهن در حدود ۶ ماهگی معرفی شوند، به شیرخوارانی که با شیر مادر تغذیه می‌شوند، ۱ میلی گرم بر کیلوگرم در روز مکمل آهن بدهید. ( شروع آهن از ۴ ماهگی در نوزادان ترم)
• اگر نوزاد شیر خشک خوار است، شیرخشک غنی شده با آهن باید از بدو تولد تا تمام سال اول زندگی استفاده شود. نوزادان نارس ذخایر آهن کمتری دارند. آهن بیشتری توصیه می‌شود.

چاقی در درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

۹۵% < BMI بر اساس جنس و سن ¬ چاقی (obese)

۹۵ ≥ BMI ≥ ۸۵% ←  اضافه وزن (over weight)

BMI نرمال ¬  ۸۴%- ۵%

BMI زیر ۵ درصد = Underweight

BMI ≥ 120% =  چاقی شدید ( extreme obesity)

• از BMI برای سن بالای ۲ سال استفاده می‌شود ()
• ارزیابی چاقی در سن زیر ۲ سال از طریق منحنی وزن برای قد است. در صورت z score وزن به قد بالای ۳+ کودک چاق است. (یا صدک وزن به قد بالای ۹۵%)

ارزیابی در تغذیه کودکان درسنامه اطفال آزمون دستیاری:

• معاینه و شرح حال کامل و بررسی الگوی رژیم غذایی، فعالیت
• آزمایشات: پروفایل لیپید ناشتا، FBS، عملکرد کبد، HbA1C، عملکرد تیروئید (اگر افزایش وزن بیشتر از قد باشد)
• بررسی آزمایشگاهی در صورت BMI بیش از ۹۵% یا افرادیکه دارای شواهد بیماری همراه یا هر دو هستند انجام می‌شود.
• تمام کودکان ۱۱-۹ سال برای کلسترول بالا باید اسکرین شوند.

در درسنامه اطفال آزمون دستیاری موسسه نوآوران دانش در مورد پیشگیری از چاقی / اضافه وزن می توان به مطالب زیر اشاره کرد:

• فعالیت روزانه بیش از ۱ ساعت در روز
• محدودیت فعالیت هایی مثل تلویزیون، بازی رایانه ای و ... زیر ۲-۱ ساعت در روز (زیر ۲ سال تلویزیون تماشا نکند)
• صبحانه سالم هر روز
• محدودیت مصرف مواد غذایی شیرین شده
• ۲ روز در هفته یا بیشتر از منزل تا مدرسه پیاده روی یا دوچرخه سواری کند
• رعایت الگوهای تغذیه سالم و متناسب با سن
• محدودیت مصرف غذاهای رستورانی، فست فود